เย็นวันหนึ่งในปี 2538 อีเจ ลูกชายวัยห้าขวบของผมกลับจากโรงเรียนมาถึงบ้านในกรุงมะนิลา หน้าตาหม่นหมอง ไหล่ตก ไม่เหลือเค้าของเด็กร่าเริงคนเดิมเลย พอผมถามว่าเกิดอะไรขึ้น ลูกตอบเสียงอ่อยๆว่าไม่อยากไปโรงเรียนอีกแล้ว

จากประสบการณ์เลี้ยงลูกมาห้าคน ผมรู้ทันทีว่าควรปล่อยให้ลูกอารมณ์เย็นก่อนค่อยซักถามดีกว่าไปคาดคั้นลูกเดี๋ยวนั้นตรงนั้นให้รู้เรื่อง

ตอนกินมื้อเย็น อีเจยังคงเงียบขรึม จากนั้น ผมก็เห็นลูกพยายามเปิดสารานุกรมซึ่งมีฝุ่นจับหนาเตอะ ท่าทางเหมือนค้นหาหน้าใดหน้าหนึ่งเป็นพิเศษ ซูซาน ภรรยาผมเริ่มวิตก �ลูกโตขึ้นตามวัยเท่านั้น� ผมปลอบ �เดี๋ยวผมจัดการเอง�

คืนนั้น ผมเดินขึ้นไปห้องนอนของอีเจ เห็นเขานอนคลุมโปงอยู่ใต้ผ้าห่ม จึงคิดเอาเองว่าลูกหลับ นึกในใจว่าโชคดีที่ไม่ได้ทำเรื่องเล็กให้เป็นเรื่องใหญ่เมื่อหัวค่ำตอนเห็นลูกอารมณ์ไม่ดี พรุ่งนี้ ลูกชายคงกลับมาสดใสร่าเริงเหมือนเดิม

แต่ขณะผมจะปิดประตู ก็เห็นลูกขยุกขยิกอยู่ใต้ผ้าห่ม จึงเดินกลับไปที่เตียงแล้วค่อยๆเลิกผ้าห่มที่ปิดหน้าอีเจออก เห็นลูกกำลังร้องไห้สะอึกสะอื้นอยู่เงียบๆ

พอถามว่าร้องไห้ทำไม อีเจตอบปนสะอื้นว่า ตอนบอกพ่อว่าไม่อยากไปโรงเรียนนั้น ไม่ได้หมายความว่าจะไม่ไปจริงๆ �ผมยังอยากไปโรงเรียนอยู่ครับ แต่จะเล่นกับลินดาคนเดียว ไม่เล่นกับเบนและเจอรีแล้ว�

ผมประหลาดใจเพราะเบนกับเจอรีซึ่งเป็นลูกพี่ลูกน้องกันเป็นเพื่อนสนิทของอีเจ �ทะเลาะกับเพื่อนๆหรือ� ผมถาม

ลูกปล่อยให้น้ำตาไหลรินจากดวงตาคู่งามอย่างไม่ขาดสาย

ในที่สุดก็ตอบว่า �เมื่อตอนบ่าย เจอรีกับเบนคุยกันเรื่องที่เพิ่งไปเที่ยว สถานที่ที่พวกเขาไปมีมังกรเต้นระบำด้วย พอผมพยายามเข้าไปคุยด้วย พวกเขาก็บอกให้ผมหยุดพูด เพราะดินแดนที่ว่านี้ไกลมาก ต้องนั่งเครื่องบินไป สองคนนั้นรู้ว่าผมไม่เคยขึ้นเครื่องบินแน่นอน�

เล่าถึงตรงนี้อีเจก็สะอื้นเป็นวรรคเป็นเวรอีกครั้ง

ผมจำได้ว่า เมื่อก่อน อีเจเคยอยากให้ว่าวลอยทะลุก้อนเมฆขึ้นไป ลูกหลงใหลเมฆบนท้องฟ้ามาก

�แล้วลูกเปิดหาอะไรในสารานุกรม�

�ผมมองหาสถานที่ชื่อว่าฮ่องกง นั่นเป็นสถานที่ที่เบนกับเจอรีบอกว่ามีมังกรเต้นระบำ บางทีผมอาจมีเรื่องไปเล่าแลกเปลี่ยนกับเขาบ้างว่าผมก็รู้จักฮ่องกงเหมือนกัน เราจะได้เป็นเพื่อนกันเหมือนเดิม�

เด็กสองคนนั้นคงพูดถึงเทศกาลมังกรที่ฮ่องกงแน่ๆ

เสียงสะอื้นของอีเจค่อยๆเงียบกระทั่งหลับไปในที่สุด

ขณะเดินออกจากห้องลูก ผมรู้สึกว่าอยากขอโทษอีเจ ขณะเดียวกันก็รู้สึกโกรธเพื่อนทั้งสองของลูก แต่พอทบทวนด้วยเหตุผลแล้ว ผมก็ต้องยอมรับว่าไม่ใช่ความผิดของเด็กสองคนนั้นหรอก เพราะทั้งคู่เพิ่งห้าขวบเท่านั้น

ความจริงแล้ว ทั้งหมดเป็นความผิดของผมเอง ด้วยความที่มุ่งมั่นทำงานเพื่อสร้างฐานะอย่างเดียว ทำให้ผมไม่ได้พาครอบครัวไปเที่ยวพักผ่อนมานานหลายปีแล้ว นี่คือเหตุผลว่าทำไมอีเจจึงไม่เคยขึ้นเครื่องบิน

ผ มคงจะต้องเริ่มเปลี่ยนแปลงอะไรบางอย่างแล้ว ผมจัดการสะสางงานและจองตั๋วเครื่องบิน ภายในไม่กี่วัน เราสองคนพ่อลูกก็ขึ้นไปนั่งอยู่บนเครื่องบินที่กำลังจะทะยานสู่ฟากฟ้ามุ่งหน้าสู่สิงคโปร์

อีเจมีคำถามร้อยแปด เขากระซิบถามผมที่ข้างหูด้วยน้ำเสียงตื่นเต้นว่า �พ่อครับ พ่อแน่ใจหรือเปล่าว่าเราจะบินขึ้นไปถึงก้อนเมฆบนฟ้า�

�ไปถึงสิลูก อีกไม่กี่อึดใจเราก็จะไปถึง�

�พ่อบอกให้คนขับพาเราไปเดี๋ยวนี้เลยนะ�

�ไม่ใช่คนขับหรอกลูก เขาเรียกว่ากัปตัน�

ขณะเครื่องบินเชิดหัวขึ้น อีเจก็แนบหน้ากับหน้าต่าง มองขึ้นมองลงสลับซ้ายขวา �ข้างนอกนั่นควันอะไรครับพ่อ� ลูกถาม

�เมฆไงลูก�

�ไม่จริงหรอก เมฆต้องเหมือนสำลีก้อนใหญ่ๆสิครับ�

�นี่แหละเมฆจริงๆ ดูเมฆกลุ่มนั้นสิ� ผมอธิบายพร้อมกับชี้ไปที่หมู่เมฆเบื้องล่าง

�พ่อพูดถูก เมฆจริงๆด้วย สวยจังเลย�

ผมดีใจมากที่เห็นลูกตื่นเต้นและมีความสุขแบบนี้ ทุกอย่างต่างกันลิบลับกับคืนที่ผมเห็นลูกนอนสะอื้นไห้ บัดนี้ ความฝันของลูกที่จะได้เห็นเมฆเต็มตากลายเป็นความจริงแล้ว เป็นวินาทีที่มีความสุขที่สุดสำหรับคนเป็นพ่ออย่างผม

ผมอยากหัวเราะไปกับลูกด้วย แต่ความรู้สึกหลายอย่างผสมผสานกันจนกลั่นออกมาเป็นน้ำตาแห่งความปีติระคนกับสำนึกผิดที่ปล่อยปละละเลยลูกมานานหลายปี อีเจหันมามองหน้าผมในสภาพน้ำตาอาบแก้ม เขาค่อยๆโน้มตัวมาเช็ดน้ำตาให้ผม จากนั้นก็ทำท่าเหมือนไม่มีอะไรเกิดขึ้น แล้วหันไปชื่นชมกับมวลเมฆนอกหน้าต่างต่อไป

ระหว่างอยู่ที่สิงคโปร์ อีเจมีคำถามไม่ได้หยุด �ทำไมทุกอย่างดูสะอาดอย่างนี้� �ทำไมคนที่นี่พูดไม่เหมือนกัน�

ผมยังจดจำวินาทีอันมีค่าเหล่านั้นได้อย่างแม่นยำ หลังเราเที่ยวตะลอนๆจนเหนื่อยอ่อน ระหว่างนั่งแท็กซี่กลับโรงแรม อีเจจะซบหลับอยู่ในอ้อมแขนผมตลอดทาง

ตอนนี้ อีเจอายุ 18 ปีแล้ว กำลังเรียนมหาวิทยาลัย ตัวสูงถึง 178 เซนติเมตร (สูงกว่าพ่อ 12 เซนติเมตร) แถมยังเล่นกล้ามด้วย เราสองคนพ่อลูกชอบใช้เวลาร่วมกันและยังเป็นเหมือนเพื่อนสนิท เมื่อลองย้อนดู ผมคิดว่าสัมพันธภาพอันแน่นแฟ้นของเราเป็นผลจากการใช้เวลาอยู่ด้วยกันสามวันในต่างแดน หลังเขาได้ขึ้นเครื่องบินเป็นครั้งแรกในชีวิต

หลังกลับจากสิงคโปร์ได้สองสัปดาห์ เราจัดงานปาร์ตี้ที่บ้าน ครูปังกานิบานของอีเจก็มาด้วย เธอตรงเข้ามาหาผมและถามว่าช่วยไขข้อข้องใจบางอย่างได้ไหม

�อีเจเล่าให้เพื่อนๆฟังว่าเกิดอะไรขึ้นบ้างระหว่างนั่งเครื่องบิน พอเล่าเสร็จ เพื่อนๆก็ช่วยกันตั้งคำถาม อีเจตอบได้ฉับไวพร้อมกับออกท่าทางสนุกสนาน เพื่อนทุกคนสนุกและประทับใจมาก�

เมื่อนักเรียนทุกคนเงียบ ครูปังกานิบานก็เลยถามว่า �อีเจ ไหนลองเล่าอีกสิว่า มีอะไรเกิดขึ้นบ้างตอนขึ้นเครื่องบินครั้งแรก�

ลูกชายผมตอบโดยไม่ต้องคิดเลยว่า �ครูครับ เครื่องบินทำให้พ่อร้องไห้ครับ�